Avrupa Konseyi Yerel ve Bölgesel Yönetimler Kongresi, kıyı erozyonuna karşı Avrupa ülkelerini uyardı. Strazburg'da düzenlenen 51. sonbahar oturumunda kabul edilen karar ve tavsiyelere göre; erozyon tehdidi altındaki kıyı şeritlerinde yer alan ev, işletme ve altyapıların iç kesimlere taşınması için acilen planlama yapılması gerekiyor. Aksi takdirde ülkeleri gelecekte çok daha ağır maliyetler bekliyor.
Erozyon artması ve Trilyonluk Ekonomik Tehdit
Avrupa nüfusunun neredeyse yarısı kıyı şeritlerine yakın bölgelerde yaşıyor ve kıta GSYİH'sinin %40'ı bu bölgelerden elde ediliyor. Ancak günümüzde Avrupa kıyılarının dörtte birinden fazlası erozyonla karşı karşıya. Eş raportörler Anthony Buchanan ve Fanis Spanos tarafından sunulan rapora göre, 28 Avrupa ülkesinde kıyı erozyonunun neden olduğu ekonomik kayıp yılda 1 milyar avroyu aşıyor. Etkili önlemler alınmadığı takdirde bu rakamın yüzyılın sonuna kadar yıllık 800 milyar avroya ulaşabileceği öngörülüyor.
Geleneksel Savunma Yöntemleri Artık Yetersiz
Deniz seviyesinin 2100 yılına kadar 44 cm daha yükselmesi bekleniyor. Buna ek olarak, fırtınaların şiddetlenmesi ve aşırı fırtına dalgalanmalarının 2050 yılına kadar 20-30 kat daha sık yaşanma ihtimali, deniz duvarları gibi geleneksel kıyı savunma yöntemlerini sürdürülebilir olmaktan çıkarıyor. Raportörler, erozyon riski yüksek bölgelerde yapılaşmaya devam etmenin hem ekonomik varlıkları hem de yaşam, mülkiyet ve özel hayat gibi temel insan haklarını riske attığını vurguluyor.
Çözüm: Planlı Geri Çekilme
Rapor, alçak kıyı şeritlerinin %80'inin erozyon riski altında olmasından dolayı, birçok bölge için artık "planlı geri çekilme" stratejisinin acilen devreye sokulması gerektiğini belirtiyor. Bu strateji; yeni yapılaşmaların kısıtlanmasını ve mevcut evlerin, demiryollarının ve işletmelerin iklim değişikliğine karşı daha güvenli olan iç kesimlere taşınmasını içeriyor.
* Fransa'dan Başarılı Bir Örnek: Fransa anakarasında yaklaşık 900 kilometrelik kıyı şeridinin gerilediği ve 500'den fazla belediyenin bu durumdan etkilendiği tahmin ediliyor. Sürece erken uyum sağlayan Quiberville-sur-Mer belediyesi, 9 milyon avroluk bir yatırımla risk altındaki halka açık bir kamp alanını iç kesimlere taşıdı. Bu doğru planlamanın ardından belediyenin kamp alanından elde ettiği gelir %25 oranında arttı.
Yerel ve Ulusal Yönetimlere Düşen Görevler
Kongre, bu değişimi yönetmek ve daha az maliyetle atlatmak için yerel ve ulusal otoritelerin koordineli çalışması gerektiğinin altını çiziyor:
* Yerel Yönetimler: Planlamalara öncülük etmeli, risk haritalarını periyodik olarak güncellemeli ve yapılaşmaya kapalı tampon bölgeler oluşturmalıdır. Uyum planları hazırlanırken şeffaf istişareler yürütülmeli ve bölge halkıyla birlikte hareket edilmelidir. Ayrıca, kumsalların ve sulak alanların iç kesimlere kayabilmesi için yer açılarak doğal yaşam alanları korunmalıdır.
* Ulusal Yönetimler: Planlı yer değiştirmeyi adil ve uygulanabilir kılmak için yerel yönetimlere yasal çerçeve, uzmanlık ve fon sağlamalıdır. Süreç, mülk satın alma yardımları, yer değiştirme destekleri ve yeni sigorta düzenlemeleri ile güvence altına alınmalıdır.
Temiz Çevre Hakkı İçin Yasal Düzenleme Çağrısı
Kongre oturumları kapsamında 29 Ekim Perşembe günü, "Yerel düzeyden başlayarak sağlıklı bir çevreye doğru" başlıklı acil bir tartışma düzenlenecek. Bu oturumda, Avrupa Konseyi'nin temiz, sağlıklı ve sürdürülebilir bir çevre hakkını hukuken tanıyan, yasal olarak bağlayıcı bir düzenleme oluşturmasına yönelik adımlar atılması bekleniyor.
CG(2026)51-15 https://share.google/3SxxRjYp6gzXQ15uJ

Yorumlar 0
Yorumunuz İçin Teşekkürler..